از زمانهاي قبل از تاريخ، انسانها با استفاده از پاسخ گريز يا ستيز، با چالشها و تهديدها مواجه مي شدند. والتر. بي. كنون(1929)، فيزيولوژيست مشهور اوايل قرن بيستم،پاسخ گريز و ستيز را توصيف كرده است. او توضيح داده است كه چگونه انسانها ياد گرفته اند با نشان دادن واكنش از طريق افزايش آدرنالين، تنش ماهيچه اي، جريان خون و كسب انرژي بيشتر با دشمنان خود مبارزه كنند سريعتر از خطري طاقت فرسا فرار كنند و بدين ترتيب از خودشان مواظبت كنند.
واكنش گريز يا ستيز در تاريخ بشر اوليه بسيار مؤثر بوده، زيرا انطباقي ترين پاسخ به انواع خطرهايي بوده كه انسان با آنها مواجه مي شده است. امروزه، اين پاسخ قسمت زيادي از كارآيي خود را از دست داده است، زيرا چالشها و فشارهايي كه ما با آنها مواجه هستيم اغلب روانشناختي است. به عنوان مثال، در حالي كه پاسخ گريز يا ستيز ممكن است در مورد شكار كردن و بقاي جسماني كارساز باشد، اما براي مقابله با آلودگي، ماندن در ترافيك و تعارضات بين فردي روش مناسبي نيست. اگر انسان از هم اكنون تا يك ميليون سال ديگر ساكن زمين باقي بماند احتمالاً مي تواند يك پاسخ آرام سازي طبيعي بسيار خوبي براي ناكاميها و مشكلات روزمره خود بيابد. خوشبختانه يادگيري اين روش مشكل نيست. اين كار بيشتر به تمرين و حوصله نياز دارد.
آموزش آرام سازي عضلاني
روش آرام سازی عضلانی، روشی بسیار مؤثر در کاهش اضطراب و آرام ساختن بدن و ذهن می باشد. کارایی این شیوه بخاطر وجود ارتباط بین تنش عضلانی و تنش روانی است. وقتی از نظر روانی احساس فشار می کنیم، بطور خودکار عضلاتمان هم دچار تنش شده و منقبض می گردند. عکس این مسأله هم صادق است. از اینرو فراگیری شیوه ای که بتوانیم از طریق آن عضلاتمان را از تنش رها سازیم می تواند به آرامش روانی ما نیزکمک کند.برای این منظور بایستی مکانی آرام با نوری ملایم انتخاب کنید. تا حد ممکن محیط عاری از محرکهای محیطی (سر و صدا ، گرما یا سرما ؛....) باشد. لباس آزاد و راحت به تن کرده و اگر کمربند، جوراب ، کش ، گیره مو ، گوشواره ، گردن بند یا هر چیزی که به بدنتان فشار می آورد دارید،از خود دور کنید.
روزانه حدود 15 تا 30 دقیقه به انجام آرام سازی بپردازید و در هر مرحله به احساساتی که بعد از تنش زدایی به سراغتان می آید، تمرکز کنید. قبل از شروع تمرین برای میزان تنش و اضطرابتان مقیاسی از 5 تا 100 در نظر گرفته و به اضطراب خود نمره بدهید.
روی زمین یا تخت دراز بکشید، پاها قدری از هم فاصله داشته باشد ، دست ها را به موازات بدن قرار داده ونگاه خود را به سقف بدوزید. برای کارآیی بیشتربهتر است چشمان خود را ببندید.
دستورالعمل زیر را برای گروههای مختلف عضلاتتان (هر عمل 2 مرتبه) اجرا کنید:
ابتدا چند نفس عمیق به این صورت بکشید: دم را از بینی شروع کرده شش ها را کاملا پر از هوا کنید و حدود 3 ثانیه آنرا در سینه نگه دارید. سپس آرام آرام بازدم را از دهان انجام دهید. تا جایی که ممکن است بازدم را طولانی تر کنید.
دستها و بازوها:
از دست راست شروع می کنیم. انگشتان دست راستتان را آرام مشت کرده و تا جاییکه تحمل دارید بهم فشار دهید. تنش را کاملا حس کنید. سپس آرام آرام مشت خود را باز کرده و وزن دستتان را روی تخت یا زمین بیندازید. همین عمل را برای دست چپ انجام دهید. به تفاوت حالتی که بین تنش و آرامش بعد از آن وجود دارد کاملا دقت کنید. حال هر دو دست را بدون اینکه بازوها اززمین جدا شود آرام آرام به طرف صورت آورده و همزمان مشت کنید. انقباض را در بازو و ساعد خود حس کنید. چند لحظه در همین حالت مانده و سپس آرام دستها را به حالت اول برگردانید. اختلاف بین تنش و تنش زدایی را به خاطر بسپارید. کف دستها را به زمین یا تخت فشار داده و تنش را در عضلات پشت بازوهایتان حس کنید. سپس آرام به حالت اول برگردید. حس می کنید دست راست،ساعد راست،بازوی راست،دست چپ،ساعد چپ و بازوی چپ کاملا آرام شده و از سایر اعضای بدنتان گرمتر و سنگین تر شده اند. نفس عمیق بکشید و با هر بازدم افکار مزاحم را از ذهن بیرون کنید.
شانه ها:
شانه ها را آرام بطرف گردن بالا بکشید تا جایی که در ماهیچه های اطراف شانه تنش و فشار را حس کنید. تنش باید در شانه باشد،به گردن خود فشار نیاورید. آرام شانه ها را به حالت اول برگردانده و نفس عمیقی بکشید.دستها را بدون بلند کردن از زمین به طرف پاها پایین بکشید تا حس تنش در شانه ها ایجاد شود. کمی نگه داشته و آرام به حالت اول برگردید.
گردن:
بدون تکان دادن بدن سر را به طرف راست چرخانده بطوریکه ماهیچه های طرف چپ گردنتان کشیده شود. کمی در همین وضعیت مانده و سپس سر را به حالت اول برگردانید. همین عمل را برای طرف دیگر گردنتان تکرار کنید.بدون اینکه شانه ها از تخت یا زمین بلند شود سرتان را بلند کرده و چانه خود را به سینه نزدیک کنید. حس تنش در ماهیچه های پشت گردنتان ایجاد می شود. این حس را بخوبی به خاطر سپرده و آرام گردنتان را به حالت اول برگردانید. به اختلاف بین تنش و تنش زدایی دقت کنید.عکس این حرکت را با فشار دادن سربه متکا برای ماهیچه های جلوی گردن انجام دهید.نفس عمیق بکشید.حس می کنید دستها،ساعدها و بازوان،شانه و گردنتان در آرامش عمیقی فرو رفته اند و از سایر اعضای بدن گرمتر و سنگین تر هستند. با کشیدن نفس عمیق می توانید این حس را افزایش دهید.
© کپی رایت توسط : تاكستانيها|تاكستاني هاي مقيم مركز|سيادن|تاكستان|سايت تاكستان|تاكستاني هاي مقيم تهران| (کلیه حقوق مادی و معنوی مربوط و متعلق به این سایت است.)
برداشت مطالب فقط با اجازه کتبی و ذکر منبع امکان پذیر است .